Kötü ya da eksik uyku genleri bozuyor!

İngiliz bilimcilerin araştırmasına göre, iyi uyku uyumamak kişi bedeninin çalışmasını kökten bozuyor. Bir hafta boyunca günde 6 saatten az uyuyan kişilerin bedenindeki yüzlerce gen değişime uğruyor.  PNAS Bilim dergisinde araştırmalarının sonuçlarını yayınlayan bilimciler, kötü uykunun kişi sağlığına verdiği çöküntüyü şimdi daha iyi anlayabildiğimizi belirtiyorlar.

Kötü uykunun sağlığa etkileri

Kısa ve yetersiz uykunun, yürek hastalıkları, şeker hastalığı, şişmanlık, beynin kötü işlemesi gibi durumlara yol açtığı biliniyordu. Ancak bunun tam olarak nasıl olduğu bulunamamışti. İngiltere'nin Surrey üniversitesindeki bilimciler 26 kişiyi önce bir hafta her gece çok iyi (10 saate dek) uyuttular. Bir sonraki hafta ise 6 saat uyuttular. Bu iki haftada aldıkları kan örneklerini karşılaştırdılar. Bu 'çok iyi uyku'dan 'kötü uyku'ya geçiş sırasında 700'den çok genin değişime uğradığı ortaya çıktı. Genlerin her birinde protein üretme yönergeleri bulunuyor. Uykusuz geçen haftadan sonra genler çok etkinleştiler ve aşırı protein üreterek bedenin kimyasal dengesini değiştirdiler. Ek olarak bedenin saati de değişti. Bazı genler gün içindeki işleyişlerine göre şişmanlayıp zayıflarlar. Ancak uykusuz dönemden sonra bu etkinlik zayıfladı. Araştırmacılardan Prof Colin Smith'in dediğine göre, bir çok gen türünün etkinliğinde kökten değişiklikler gözlemlendi. Özellikle bağışıklık sistemi ve bedendeki gerilim ve hasara karşı çalışan genler etkilendi.

Uyku, 'bedenin yenilenmesi'

Araştırmacılara göre genlerdeki bu değişiklikler, uykunun bedenin işlevini koruması ve yenilenmesi için ne denli önemli olduğunu gösteriyor. Eğer beden yenilemez ve yeni hücreler üretemezse, bu hastalıklara ve bedenin çökmesine yolaçıyor. Uzmanlar gerçek yaşamdaki uyku yetersizliğinin deneydekinden daha kötü olduğunu, o yüzden bu gibi kötü etkilerin çok yaygın olduğunun söylenebileceğini belirtiyorlar.

Prof Colin Smith, araştırmanın öz bulgularının, uykusuzluğun bağışıklık sistemi ile yangı üzerindeki etkisini ortaya çıkarması olduğunu belirtti. Böylece bu etkiler ile, şeker hastalığı gibi sağlık sorunları arasındaki ilişkiyi görmenin olanaklı olduğunu söyledi. Ayrıca araştırmanın sonuçlarının ileride daha az uyuyarak yaşamı olası kılacak ilaçlar geliştirilmesinde de yararlı olabileceği belirtildi. Araştırmacılar her durumda, uykunun hücrelerin yenilenmesi için temel bir gereksinim olduğunu vurguluyorlar.